دستورالعمل نصب و راه اندازی دیگ آبگرم
راه اندازی آموزش و بهره برداری از دیگهای آبگرم :
شناسایی دیگ آبگرم سه پاس
مواردی که قبل از راه اندازی باید مد نظر قرار گیرند:
نصب و فیکس کردن کلیه تجهیزات شامل دیگ آبگرم متال دیگ، منبع انبساط، پمپهای گردش آب و… مطابق نقشه‌ها و دستورالعملهای نصب.
اتمام کلیه مراحل مربوط به لوله کشی و نگهدارندهها خطوط آب،گاز و …
انجام هیدروتست مطابق نقشه طراحی شده و مود تایید شده شرکت بازرسی شخص ثالث .
انجام عایقکاری و رنگ آمیزی دیگ .
- نصب کلیه تجهیزات ابزار دقیق.
- نصب تابلوی کنترل و تغذیه برق.
اتمام کابل کشی و سربندی تجهیزات برقی.
اخذ تاییدیه نصب تجهیزات دیگ .
انجام تست قطعات داخل تابلو و تجهیزات ابزار دقیق.
در اختیار داشتن آب نرم ( نصب سیستم سختی گیر رزینی قبل از دیگ ) جهت تغذیه منابع انبساط.
در اختیار داشتن سوخت‌های گازوئیل و گاز.
امکان نمونه برداری و آنالیز آب تغذیه دیگ جهت مقایسه با استانداردهای آب تغذیه دیگهای آبگرم متال دیگ.
هواگیری کلیه خطوط پس از آبگیری سیستم و خارج کردن هوای محبوس در دیگ آبگرم متال دیگ.
آبگیری دیگ: متال دیگ
- پس از آبگیری منبع انبساط، شیر هواگیری دیگ را باز کرده و دیگ متال دیگ را از طریق مسیر تغذیه توسط تانک انبساط آبگیری‌نمایید. به همین ترتیب کلیه خطوط سیستم گرمایش را آبگیری کرده و توسط پمپهای سیرکولاسون هوای محبوس را از طریق شیرهای هواگیری از سیستم خارج نمائید. توجه داشته باشید که در زمان هواگیری کلیه شیرها مرتبط به پمپها، کلکتورهای دیگ و مسیرهای آبگیری باز باشند همچنین دقت نمایید با کاهش سطح آب منبع انبساط، مسیر پرکن منبع انبساط و سیستم کنترل سطح آن به صورت اتوماتیک آب جبرانی را تامین نماید.
پس از آبگیری دیگ، سوخت مشعل را توسط کلید مربوطه انتخاب کرده در صورت انتخاب سوخت گازوئیل، سطح مخزن روزانه سوخت را کنترل کرده شیرآلات خط مکش و خط برگشت سوخت را باز کرده و همزمان با استارت شدن پمپ، فشار و دبی گازوئیل را کنترل کنید.
تذکر: در صورت انتخاب سوخت گازوئیل توسط کلید انتخاب سوخت، پمپ گازوئیل به صورت اتوماتیک همزمان با راه اندازی مشعل استارت میشود.
لازم به ذکر است که پتانسیومترمعمولاً روی دیگهای با ظرفیت بالا نصب می شود.
دیگ را طبق دستورالعمل زیر روشن کرده و اجازه دهید دیگ با شعله کم راه اندازی شود:
1. بعد از قرار دادن کلید مشعل (مشعل روشن – خاموش ) در وضعیت ( روشن )، رله مشعل در سیکل کاری قرار می‌گیرد و مشعل شروع به کار میکند، در ابتدا فن مشعل روشن میشود و چند ثانیه بعد دمپر موتور شروع به باز شدن کرده و با هوای کامل ( زیاد ) کار میکند. سپس دمپر به حالت کم ( کم ) برمی‌گردد و در ادامه مدار جرقه شامل ترانس افزاینده، الکترودهای جرقه و شیر برقی خط پیلوت ( در صورتی که مشعل پیلوت دار باشد) وارد عمل شده و ایجاد جرقه مناسب مینماید سپس سوخت و جرقه بطور هماهنگ برای چند ثانیه با یکدیگر کار میکنند. بعد از آن جرقه از مدار خارج شده و شعله پایدار خواهد شد. چشم الکترونیکی، شعله را کنترل کرده و در هر صورت که شعله وجود نداشته باشد دستور خاموش شدن و اخطار توسط آژیر خطر ( خروجی – قفل ) صادر میشود. که اپراتور موظف است جهت رفع آن اقدام مقتضی را به عمل آورد.
2. بعد از پایدار شدن شعله و فرمان ادامه کار توسط چشم الکترونیکی، چراغ شعله نرمال (مشعل روشن ) روشن خواهد شد. چنانچه کلید تنظیم شعله کم یا زیاد ( چرخش – دستی یا اتومات ) در وضعیت اتوماتیک باشد به محض نرمال شدن شعله، دمپر موتور شروع به کار کرده سوخت و هوا را زیاد کرده و شعله زیاد ( بالا ) میشود. همچنین تشکیل شعله زیاد در حالت دستی و با تنظیم پتانسیومتر ( میزان احتراق ) روی حالت زیاد ( بالا ) نیز امکان پذیر می باشد.
تذکر مهم: در این مرحله چون دیگ سرد است هرگز نباید با حرارت بالا یا شعله زیاد کار کند. طول شعله باید کنترل شده باشد و برای این منظور کلید تنظیم شعله را در وضعیت دستی و پتانسیومتر تنظیم شعله را در وضعیت شعله کم قرار می دهیم. تا دمای آب دیگ‌تدریجاً افزایش یابد. ( پایان پارت یک )
- لازم به ذکر است که پتانسیومترمعمولاً روی دیگهای با ظرفیت بالا نصب می شود.
در صورتیکه دیگ با شعله زیاد کار کند و دمای دیگ به دمای تنظیم شده توسط آگوستات مربوطه ( دما – کم یا زیاد ) برسد شعله از حالت زیاد به شعله کم تبدیل می شود و در صورتیکه مشعل‌مدولِیت باشد به نسبت افزایش دما، طول شعله به صورت تدریجی کاهش می یابد. زمانیکه دمای آب دیگ به دمای مطلوب کاری رسید، سوئیچ مخصوص روشن و خاموش (کلید دما – خاموش یا روشن ) بطور اتوماتیک دیگ را خاموش میکند.
- اختلاف درجه دمای بین خاموش و روشن شدن دیگ قابل تنظیم میباشد. به طور مثال وقتی دیگ در دمای (90° C) خاموش شود پس از افت دما، سوئیچ دما را میتوان طوری تنظیم نمود که دیگ در دمای (80° C) مجدداً روشن گردد.
چنانچه به هر دلیلی دیگ در دمای ( 90° C) بطور اتوماتیک خاموش نشود سوئیچ دمای اطمینان (کلید دمای اطمینان در دمای بالاتر عمل میکند و فرمان خاموش شدن مشعل همراه آلارم را صادر می نماید. و حتی اگر سوئیچ اطمینان نیز به درستی عمل نکند پرشر سوئیچ اطمینان و شیرهای اطمینان دیگ، با افزایش فشار در اثر افزایش بیش از حد دما به ترتیب عمل کرده و به این ترتیب از ایجاد صدمات احتمالی به دیگ و سیستم جلوگیری خواهد شد.
4. پس از انجام مراحل فوق دمای دیگ را تا دمای کاری افزایش داده و اجازه دهید دیگ حدود ٢٥ دقیقه در شرایط دستی و همچنان با شعله کوتاه کار کند.
5.شیر تخلیه دیگ را باز کرده حدود 4 دقیقه آب دیگ را درین میکنیم تا مواد احتمالی ته نشین شده در ته دیگ خارج شده و کیفیت آب داخل دیگ افزایش یابد.
6. پس از اتمام مراحل فوق و تنظیمات اولیه دیگ اکنون میتوان با مصرف آبگرم و کاهش دما دیگ را در حالت اتوماتیک و با شعله بلند نیز تنظیم کرده مجدداً عملکرد اتوماتیک تجهیزات جانبی شامل سوئیچهای دما پمپ سوخت گازوئیل، تجهیزات خط گاز، کنترل کننده سطح آب دیگ و منبع انبساط کرد و … را کنترل کرد.
نکته : در صورت افرایش دمای دودکش از میزان تنظیم شده ضمن به صدا در آمدن آلارم فرمان خاموش شدن مشعل توسط ترمور گولاتور دودکش صادر میشود که در این صورت ممکن است یکی از حالات زیر اتفاق افتاده باشد.
- سطح آب داخل دیگ کاهش یافته و سطح سنجها به درستی عمل نکرده اند.
- سطوح داخلی لوله های آتش خوار دوده گرفته اند و انتقال حرارت به درستی صورت نمی گیرد.
- سطوح خارجی لوله های آتش خوار رسوب گرفته اند و انتقال حرارت به درستی صورت نمی گیرد.
- مکش دود بسیار زیاد میباشد دمپر دودکش تنظیم نیست.
- ترمور گولاتور یا ترمومتر از کالیبره خارج شده و عدد نشان داده شده واقعی نمی باشد.
رنج تنظیم ترمور گولاتور دودکش برای دیگهای آب گرم سه پاس حداکثر 230 و برای دیگهای دو پاس حداکثر 320 C می باشد .
عملیاتی که باید در هر شیفت انجام گیرد برنامه روزانه )
- تنظیمات سوئیچهای دمای آب رفت و برگشت به دیگ و دمای دودکش را مطابق ترمومترهای هر قسمت کنترل نمایید.
- شیر تخلیه دیگ را باز کنید و اجازه دهید تخلیه برای مدت چند ثانیه انجام شود ) این عمل جهت کاستن املاح موجود در آب میباشد ).
- شیشه بازدید شعله در عقب دیگ را باید در صورت کثیف بودن تمیز نمود.
- شعله کم و شعله زیاد را بازدید کنید.
- اجزاء مشعل را تمیز نگهدارید و روغنهای نشتی را روزانه تمیز و محل نشت را آب بندی نمایید.
- با نمونه گیری از آب تغذیه اطمینان حاصل کنید سختی آب از حد اکثر PM 60 تجاوز نکند .
- عملکرد کنترل کننده سطح آب دیگ و منبع انبساط را کنترل نمایید. ( پایان پارت دو )
برنامه هفتگی دیگهای آب گرم
- عملکرد صحیح کلیه علائم خبری دیگ شامل زنگها و چراغهای هشدار دهنده را بررسی نمائید.
- فیلتر سوخت و صافی پمپ تغذیه را بازدید نموده و در صورت نیاز تمیز کنید.
- وقتی که مشعل در حال کار میباشد چشم الکترونیکی را از جای خود خارج کنید باید بلافاصله شعله قطع و علائم
هشدار دهنده روشن به کار نمایند بدین ترتیب مدار کنترل شعله بررسی می گردد. - چشم الکتریکی را با پارچه ای نرم و تمیز پاک کرده و در جای خود قرار دهید.
- الکترودهای جرقه زن و نازل پاشش سوخت را کنترل کنید در صورت مشاهده رسوب آنها را پاک نمائید.
- اتصالات دمپر هوا و سوخت را کنترل کنید.
- با کشیدن اهرم شیر اطمینان عملکرد آنرا بررسی نمایید.
- اگر در مراحل فوق اشکالی مشاهده شد سریعاً جهت رفع آن اقدام کرده و در صورت عدم موفقیت از سرویسکار متخصص استفاده نمایید.
برنامه ماهانه
- یاطاقانهای پروانه را گریسکاری کنید.
- موتورهای الکتریکی را طبق دستور العمل کارخانه سازنده روغنکاری کنید.
- پمپ تغذیه را از نظر نشتی و ایجاد سر و صدا بررسی کنید.
- صافی سوخت را بازدید کرده و در صورت نیاز با گازوئیل شستشو نمایید.
- صافی پمپهای چرخش آب را باز کرده و در صورت نیاز رسوبات و گرفتگی احتمالی را رفع و صافیها را کاملاً تمیز نمایید.
- کلیه اتصالات و شیر آلات را از نظر نشتی کنترل کرده در صورت اشکال آنها را رفع عیب نمایید.
برنامه فصلی
- مشعل را کاملاً تمیز کرده و از نظر نشتی کنترل نمائید .
- لوله های پاس دو و سه را توسط برس مخصوص ) در صورت وجود دوده در داخل لوله ها ) تمیز نمائید.
- دریچه های آدم رو و دست رو را باز کرده داخل دیگ را کاملاً از نظر رسوب و زنگ زدگی بازدید نمائید.
روشهای تمیز کاری
با باز کردن دربهای جلو و عقب میتوان به تمام لوله ها دسترسی پیدا کرد و از جلوی دیگ با برس مخصوص داخل لوله ها را از رسوبات دوده ای پاک کرد. پس از تمیز کردن رسوبات و دوده هایی که در محفظه احتراق جمع شده اند با برداشتن درب مدور عقب می توان به جعبه دود عقب نیز راه یافت و دوده ها یا رسوبات دوده ای که آنجا جمع شده اند را پاک نمود.
برای نصب مجدد دربهای جلو و عقب به آب بندی بودن آنها باید توجه داشت و در هر بار که دربها را باز میکنید اگر به اتصالات و نوار نسوز دور درب صدمه ای رسید آنها را تعمیر و یا تعویض نمائید.
خاموش کردن دیگ برای مدت طولانی
می توان جهت خاموش کردن دیگ برای مدت طولانی به یکی از دو طریق زیر عمل کرد :
- روش خشک کردن دیگ
وقتی دیگ را خاموش کردید لوله ها صفحات لوله گیر کوره و تمام سطوحی که با حرارت و گاز تماس دارند باید از دوده های احتراق تمیز شوند. بعد از تخلیه آب و نیم گرم شدن دیگ آب دیگ را تخلیه کرده و دریچه های منهول و هندهول و مدهول را باز نموده و گل و لای و رسوبات و جرم ها را خارج نمایید و داخل دیگ را کاملاً تمیز کنید بایستی سعی شود که داخل دیگ کاملاً خشک شود و رطوبت آن هر چه ممکن است گرفته شود شناور کنترل کننده سطح آب را بیرون آورده و محفظه های آنها را از رسوبات و پوسته های زنگ تمیز و خشک و دوباره مونتاژ نمایید شیرهای خروج هوا و تخلیه دیگ را باز کنید و سپس با استفاده از مواد شیمیایی مناسب رطوبت گیر در طول خاموش بودن دیگ از زنگ زدن و اکسید شدن بخشهای داخلی جلوگیری نمائید.
2. روشی که دیگ آبگیری شده باشد.
وقتی دیگ آبگیری شده باشد دیگ را خاموش کرده و سعی شود که حبابهای داخلی وجود نداشته باشد و آب دیگ هر هفته یک بار آزمایش شود و مواد شیمیایی ذخیره برای تصفیه آب در تمام مدت جهت جلوگیری از اکسیداسیون تزریق شود. همچنین ضروری است هر روز یک بار شیرهای آب را باز کرده و دیگ برای مدت 10 الی 15 دقیقه با شعله زیاد (HIGH) کار کند.
عیوبی که ممکن است در سیستم هنگام کار به وجود آید:
الف : مشعل شروع به کار نمیکند.
ممکن است اشکالات زیر به وجود آمده باشد جهت رفع آن اقدام نمایید.
- کلید مشعل روی حالت روشن نباشد.
- فیوز در مدار سوخته باشد.
- کنتاکتور مربوطه اشکال داشته باشد.
- دیگ در وضعیت قطع خروجی قفل ) باشد.
- چشم الکتریکی در معرض نور قرار گرفته باشد.
- رله اضافه بار مربوطه عمل کرده باشد.
- اتصالات بطور کلی محکم نباشد.
- درب مشعل محکم بسته نشده باشد.
- مدار الکتریکی اشکال داشته باشد.
ب : موتورهای مشعل و فن کار میکنند و شعله ایجاد نمیشود.
- اتصالات صحیح یا محکم نباشند.
- کلیدهای فشاری هوا عمل نکرده باشند.
- میکروسوئیچ های مسیر دمپر هوا و سوخت عمل نکرده باشند.
- منبع سوخت تخلیه شده باشد.
- سوخت سرد است یا ترموستات خراب شده است در زمانی که دیگ با مازوت کار میکند
- دور موتور مشعل یا پمپ سوخت یا موتور فن برعکس باشد.
- صافی سوخت کثیف شده باشد.
- شیرهای مسیر سوخت بسته باشد.
- و جرقه تولید نمی شود.
- الکترودهای جرقه کثیف است.
- تنظیم الکترود جرقه شکسته است.
- تنظيم الکترودها غلط است.
- اتصالات کامل نیست.
- ترانسفورماتور جرقه خراب است.
- دمپر هواگیر کرده است.
- نسبت هوا و سوخت صحیح نیست.
- فشار گاز مناسب نمی باشد.
- نشت یاب گاز عمل کرده باشد. (پارت سوم ) پایان
ج : مشعل روشن شده بلافاصله خاموش می شود.
- چشم الکتریکی کثیف است .
- مانع در مسیر نور شعله و چشم الکتریکی قرار دارد.
. اتصالات الکتریکی محکم نیست.
. اتصالات الکتریکی در مدار چشم الکتریکی برعکس بسته شده است.
. جریان دریافتی چشم الکتریکی کم است.
. اتصالات الکتریکی در مدار چشم الکتریکی برعکس بسته شده است.
. جریان دریافتی چشم الکتریکی کم است.
. نسبت سوخت و هوا مناسب نیست و شعله کامل ایجاد نمی شود.
د : مشعل در حین کار خاموش میشود :
- سوخت تمام شده است.
- اشکالی در مسیر سوخت
- پمپ سوخت از کار افتاده است.
- آب داخل سوخت نفوذ کرده است.
- LDIدر صورت استفاده از مازوت سوخت سرد شده است.
- اتصالات الکتریکی شل شده است.
- پمپ سوخت هوا کشیده است.
- برای سلونوئید سوخت اشکالی پیش آمده است.
- و در تناسب سوخت و هوا اشکالی پیش آمده است.
- چشم الکتریکی دارای اشکال شده است.
- برق قطع شده است.
- فیوز کنترل کننده مدار فرمان سوخته است.
ه: شعله دود می کند.
- تناسب سوخت و هوا صحیح نیست.
- در صورت استفاده از مازوت درجه حرارت سوخت کم است.
- فشار سوخت زیاد است.
- لوله های پاس دو و سه کثیف شده اند.
- در مسیر دودکش اشکال پیش آمده است.
- هوای محفظه احتراق کم است.
ز : مشعل دائماً خاموش و روشن میشود.
- بار دیگ نسبت به اندازه و ظرفیت آن کم است.
- نشت اتصالات مرتبط با سوئیچهای دما و رسوب باعث اختلال در عملکرد آنها شده است.
- سوئیچهای دما آگوستات معیوب شده اند.
- درب مشعل محکم بسته نشده است.
علل ایجاد عیوب در دیگ
انفجارهایی که در دیگ آبگرم روی میدهد به دلایل زیر می باشد.
- وجود سیستمهای اتوماتیک در دیگهای آبگرم همراه با اعتماد کامل به این سیستمها که جهت پیشگیری از ازدیاد فشار و غیره در نظر گرفته شده اند.
- سیستمهای کنترل ممکن است به دلایل مختلف به درستی کار نکنند از این رو نصب آنها میتواند یک اطمینان خاطر کاذب ایجاد کند که برای جلوگیری از آن باید بازرسیها و تستهای روزانه و هفتگی طبق برنامه صورت گیرد.
- تعلل در آزمایش شیرهای اطمینان به طور منظم و استوار
- تعلل در نگهداری دیگ و وسایل کمکی به طرز صحیح شامل کنترل کننده های سطح آب سوئیچهای دما و ……
- با پیچیده تر شدن طرز قرار گیری سیستم کنترل در دیگهای آبگرم اتوماتیک مداخله کردن در این سیستم و یا سد کردن کنترلهای ایمنی ممکن است منجر به ایجاد نقص در دیگ شود.
- سرعت بالاتر احتراق همراه با سوختی که در فضای کوره معلق مانده در دیگ میتواند سریعاً منجر به احتراق ناقص شده از نظر نسبت سوخت به هوا ( که در قسمت دود دیگ ایجاد انفجار مینماید این مورد زمانی روی میدهد که سیستمهای کنترل ایمنی به درستی عمل نکنند شیرها برقی سوخت نشتی داشته باشد و یا پیلوت به درستی عمل نکند.
تشکیل رسوب :
تشکیل رسوب بر روی سطوح آتش خوار به علت تماس ناخالصیهای موجود در آب دیگ با سطوح انتقال حرارت میباشد.
از میان این ناخالصیها مهمترین آنها عبارتند از کلسیم، منیزیم و سیلیس کلسیم و منیزیم ممکن است تشکیل نمک سولفات و کربنات بدهند که نشانگر تشکیل رسوب هستند وجود کلسیم در آب خام به علت حضور آن به شکلهای مختلف از قبیل آهک گچ و … عمومیت دارد. منیزیم نیز به اشکال گوناگون در آب وجود دارد که مشهورترین آن سولفات منیزیم می باشد. سیلیس که در ماسه و شیشه پیدا میشود تشکیل یک رسوب متراکم بی نهایت سخت و عملاً شیشه ای میدهد آبی که تولید رسوب میکند در اصطلاح آب سخت نامیده میشود. این سختی میتواند موقتی دائم و یا از هر دوی آنها باشد سختی موقت ممکن است با حرارت دادن آب تغذیه تا 212 درجه فارنهایت در یک گرمکن حذف شود. در این مورد نمکهایی که باعث سختی موقت بوده ته نشین می گردند. سختی دائم را نیز میتوانیم با تصفیه آب توسط دستگاهای سختی گیر کاهش داده و یا حذف نمائیم . ( پایان پارت چهار)
الف ) رسوب یک عایق موثر حرارتی است وجود رسوب با ضخامت قابل ملاحظه ای به معنای جذب کمتر حرارت به وسیله آب میباشد که در نتیجه به افت بازدهی دیگ منجر می گردد.
ب) به علت این حقیقت که رسوب از نظر هدایت حرارتی ناتوان است. سطوح حرارتی که از یک طرف بدین طریق عایق شده و از طرف دیگر در معرض گازهای داغ قرار دارند ممکن است سریعاً به درجه حرارت بالای خطر آوری برسند که این حالت ممکن است باعث ایجاد شکاف در لوله ها و حتی ترک پوسته و شبکه گردد.
تشکیل رسوب غالباً با میزان تبخیر افزایش مییابد. از این رو رسوبات در محلهایی که دمای دود مقدار حداکثر خود را دارد. سنگین تر و متراکم تر است. رسوب در دیگهای لوله آتشی جدی تر و با مشکلات زیادی همراه است وجود رسوب به ضخامت حدود ام 1 میلی متر بر روی لوله های دیگهای بخار لوله – آبی که در معرض حرارت تابشی قرار دارند ممکن است منجر به نقص لوله وشكاف شود در حالیکه رسوبات بر روی لوله های دیگهای لوله – آتشی باعث افت بازدهی کل سیستم میشود چراکه در این حالت لوله های آتشخوار حرارت خود را از طریق مکانیزم انتقال حرارت به طریق جا به جایی کسب میکنند نه به وسیله تابش وجود رسوبات سنگین معمولاً نمایانگر بی توجهی میباشد چون این رسوبات میتوانند در اکثر موارد با تصفیه کامل آب از بین بروند. در محل هایی که رسوب به ضخامت قابل ملاحظه ای تشکلیل شده بایستی اقداماتی جهت برداشتن آنها به عمل آید و در حالتی که دیگ تمیز است بایستی گامهای مناسبی جهت جلوگیری از تکرار تشکیل و سوب برداشته شود.
رسوب میتواند در عملکرد صحیح سیستمهای کنترلی نیز اختلال ایجاد نماید به طور مثال در شیرهای اطمینان رسوب در اطراف نشیمنگاه باعث چسبیدن شیر در وضعیت بسته شده و ارتباط بین بخشهای داخلی مسدود میشود. بنابراین تشکیل رسوب یکی از مهمترین عوامل ایجاد نقص در شیرهای اطمینان خواهد که با یک برنامه منظم در تصفیه آب تغذیه و آزمایش مکرر شیرها می توان از ایجاد نقصهایی از این قبیل پیشگیری به عمل آورد.